Kullanıcı girişi
Kullanıcı adımı unuttum
Şifremi unuttum
Giriş yap
UZMANTV'ye Facebook hesabınız ile üye olun

VEYA eposta adresinle üye ol
Zaten üye misin ? Giriş yap

Kullanıcı adı hatırlatma
Kullanıcı adınızı e-posta adresinize gönderebilmemiz için, lütfen e-posta adresinizi yazıp gönder butonuna basın.
Şifre hatırlatma
Şifrenizi e-posta adresinize gönderebilmemiz için, lütfen kullanıcı adınızı ya da kayıt olurken bize verdiğiniz
e-posta adresinizi yazıp gönder butonuna basın.
ya da
İşlem Tamam
Şifrenizi sistemde kayıtlı olan e-posta adresinize gönderdik. Eğer şifre hatırlatma e-postası ulaşmazsa junk/spam klasörünü kontrol etmeniz yerinde olur. Belki yanlışlıkla oraya düşmüştür.

Üye giriş sayfasına git.

Tamam

Bebeklerde İdrar Sorunları

Bebeklerde idrar sıklığı nasıl olmalı?

915
kez izlendi
Puan: 4.00 / 5
Detaylı Açıklama
Çocuk Gastroenteroloji Uzmanı

Bebeklerin idrar rengi aldıkları sıvı miktarı ile doğrudan etkilenir. Eğer az sıvı alan bir bebek söz konusu ise bu bebeğin idrarı daha koyudur. Bol sıvı alan bebeğin idrar açık renkli olur. 

Genellikle aileler bebeğin anne sütü veya formül süt içtiği dönemlerde ek su vermedikleri için az sıvı aldığını düşünür. Oysa bebeğin idrar rengi açık renkliyse, yeterli sıvı alıyor, hatta fazla sıvı alıyor demektir. 

Az sıvı alan bebeklerin idrar rengi koyu sarı olabilir veya kahverengine yaklaşabilir ancak bu istenen bir durum değildir. Aslen açık sarı idrar rengi en ideal idrar rengidir. 

Bunun dışında sıvı alımından başka idrara geçen bazı patolojik maddeler, bazı hastalık durumları da idrar renginin etkileyebilir. Örneğin bebekte bir sarılık söz konusu olduysa, eğer bu karaciğer hastalıkları veya safra yolları ile ilgili bir sarılıksa idrar rengi iyice koyulaşır. 

Bunun dışında bazı kan hastalıklarında kan hücrelerinin hızlı yakılması sonucu, yıkılan kan hücrelerinden açığa çıkan oksijen taşıyıcı hemoglobin adı verilen madde, idrar yolu ile atılarak idrarın rengini koyulaştırabilir. Bu gibi durumlarda sıvı alımı durumundan bağımsız olarak idrar rengindeki bu değişiklikler ortaya çıkmaktadır.

Kasların yıkıldığı bazı hastalık durumlarında kas tahribatlarında idrar rengi koyulaşabilir. Böbrek hastalıklarında bebeklerde idrar rengi bordo veya kırmızı renk alabilir. Çünkü idrar ile kırmızı kan hücrelerinin kaybı söz konusu olabilir. 

Açık sarı idrar yapan bebekte, bebeğin idrarından sağlıklı olduğuna emin olabiliriz. Ancak koyu renkli idrar yapan bir bebekte sıvı alımını artırmakla idrar rengi açılmıyorsa, mutlaka bir çocuk doktoruna danışılması gerekir. 

Bebeklerde idrar sıklığı

Bebeklerde idrar sıklığı yeterli beslemenin en iyi göstergelerinden biridir. Çoğu kez bebek çok fazla ağladığı için daha fazla beslenme ihtiyacı olduğuna inanılır. Oysaki idrar miktarını takip etmek en güzel göstergedir. Çünkü bebeklerin ağlamasının birçok başka sebebi olabilir. Günde 5-6 kere açık renkli idrar yapıyorsa, bebek yeterli sıvı alıyor demektir. Dolayısıyla bebek 4-5 kereden az yapmıyorsa, bebeğin idrarının azaldığını söylemek mümkün değildir. Bu, yeterli sıvı ve besin aldığının göstergesidir. 

İlk altı aya kadar, anne sütü alan bebeklerde sadece buna dayanarak, kilosunu takip ederek, bebek beslenme aralarında ağlasa dahi anne sütünün yeterli olduğuna karar verebiliriz. 

Bezli bebeklerde idrar miktarını takip etmek çok kolay olmayabilir. Özellikle emici gücü fazla olan bezler nedeniyle, bebekte yeterli sıvı alımı sık sık idrar yapılmasını sağlasa bile idrar açık renkli olacağı, bez iyi emeceği için yaptığı idrar değerlendirilemeyebilir. Bu nedenle değerlendirmeyi bez tartısı ile yapmak idrar miktarını takip etmek açısından daha doğru bir yaklaşım olabilir. 

Bebek idrarıyla ilgili doktora gidilmesini gerektiren bulgular

Bebeklerin idrarı ile ilgili miktar, koku ve renk değişikliği uzmanlara fizyolojik değişiklikler ve bazı hastalık durumları hakkında yol gösterir. 

Bebekte idrar miktarının azalması bebeğin yetersiz sıvı aldığını gösterebileceği gibi, bebekte bir böbrek hastalığının habercisi de olabilir. İdrar miktarı az olan bir bebek söz konusu ise, bebek günde 4-5 bezden daha az ıslatıyorsa, sıvı alımını artırmaya çalışmak gerekir. Anne sütü alan bir bebekse daha sık emzirmek, formül süt alan bir bebekse, hava sıcaklığı çok fazla ise yaz mevsiminde ekstra sıvı vermek idrar miktarını artırmıyorsa hekime danışılması uygun olabilir. 

Bebekte bunun dışında idrarın kokusu önemlidir. İdrarın kokusu sürekli şekilde atipik bir koku ise, bebeğin idrarı terli ayak kokusu veya daha tatlı, karamelize bir koku aldıysa doktora başvurmak gerekir.

Bebeğin idrarındaki renk değişiklikleri de genel takibi açısından önemlidir. Bebek yeterli sıvı alıyor ve idrar miktarı da yeterli olmasına rağmen idrarının rengi açık sarı değil de, koyu kahverengi, bordo ya da kırmızı ise bu durum bir böbrek ya da karaciğer hastalığının habercisi olabilir.

Bebeğin az çiş yapmasının nedenleri

Bebeğin yaptığı çiş miktarını değerlendirirken objektif verilere göre değerlendirmek gerekir. Bebek açık renkli idrar yapıyorsa, günde 5-6 kere bezini ıslatıyorsa bu miktar yeterli miktardır. Ancak aileler bebeğin altını daha az açıyorsa 5-6 kere yaptığını fark etmeyebilir ve idrar rengi de açık olduğundan yapmadığını zannedebilir. Oysaki koyu renkli idrar yapan bebekte, 3-4 kere yapsa da idrar miktarı azalmış olabilir. 

Bebeklerde idrar miktarının azalmasının en önemli nedeni yetersiz sıvı alımıdır. Bu durumda bebeklerin daha fazla sıvı alımını sağlamak, ilk 6 ayındaki bir bebekte annenin emzirmesini sıklaştırması en iyi tedavi şeklidir. Eğer anne, daha sık emzirmesine rağmen bebeğin idrar miktarında artma olmuyorsa, yani halen koyu renkli idrar yapıyorsa, o zaman anne sütü gerçekten yeterli gelmiyor olabilir. Bu durumda anne sütüne destek gerekebilir.  Bunu da ayırt edebilmek için en iyi gösterge bebeğin tartı alımıdır. Bebeğin ilk aylarda tartı alımı büyüme eğrilerinde gösterilmiştir. İlk 3 ay daha hızlı kilo alan bebekler, 3-6 ay arasında daha yavaş kilo artışı yaşar. Bu normaller bilindiği sürece bebeğin idrarındaki azalmanın anne sütünün az gelmesi ile ilişkili olup olmadığını ayırt etmek mümkündür. 

Bebeklerde idrar miktarında azalma ve renginde koyulaşmanın en sık nedenleri beslenme ile ilişkili olsa da, bir diğer neden ise bebeklerde böbrek rahatsızlığı olabilir. Çünkü böbrek hastalıkları idrar miktarında azalmaya yol açabilir. Örneğin, erkek çocuklarda idrar yollarında posterior üretrar valve adı verilen bir akımı güçleştiren durum, erkek bebeklerin az idrar yapmasına sebep olur. Zamanında müdahale edilmezse, böbreklerde ve mesanede genişlemeye ve böbreklerde kalıcı hasara yol açabilir. Bu nedenle bebeklerde idrar miktarının yakın takibi çok önemlidir. Ancak bunu değerlendirirken de objektif göstergelere göre yorum yapılması önemlidir. 

Bebeğin çok fazla çiş yapmasının nedenleri

Bebeğin çok fazla çiş yapmasının en önemli nedeni fazla sıvı alımıdır. Bebeklerde, özellikle sadece anne sütü ya da formül süt alan bebeklerde fazla idrar yapmanın en önemli nedeni fazla beslenmedir. En sık neden bu olmasına karşın, bazı bebeklerde bazı hormonal sorunlar da sıvı alımı yeterli olmasa bile idrar çıkışı fazla olabilir. Bu durumda bebek yeterince sıvı almamasına rağmen idrarla fazla sıvı kaybettiği için vücudu susuz kalır ve riskli duruma düşebilir. Bu nedenle bebeğin genel halini değerlendirerek idrar miktarını fazla olduğu durumlarda, bebeğin bol idrarı varsa, ağlayamayacak kadar gözleri kurumuşsa, dili de kuru ise hemen doktora başvurmak gerekir. 

Bebeğin keyfi yerindeyse, gülüyor, oynuyorsa, annesini sık sık emiyorsa, bir yandan da bol idrar yapıyorsa bu tamamen normal bir durumdur ve herhangi bir endişeye gerek yoktur. 

Bazı böbrek hastalıkları bebeklerde aşırı idrar yapmaya neden olabilir. Böbrek hastalıklarına bağlı aşırı idrar yapılması durumunda, genellikle bebeğin büyüme ve gelişmesi ciddi olarak geri kalır, genel olarak keyfi kaçık olmasa da iyi kilo alamaz, büyümesi yeterli değildir. Bu da yine doktora danışılması için önemli bir uyarıdır. 

Bebeğin çişinin kokmasının nedenleri

Bebeğin idrarındaki koku genellikle sıvı alımı ile ilişkili olarak idrar miktarı azaldığında daha yoğun bir koku içermesi şeklinde olabilir. Ancak daha nadir de olsa, ülkemizde akraba evliliklerinin sık olması nedeniyle bazı doğumsal metabolik hastalıklarda tipik idrar kokusu hastalığın ilk habercisi olabilir. Özellikle anne ile baba arasında akrabalık var ise, ailede başka çocuklarda ölüm veya hastalık öyküsü var ise metabolik hastalıklar yönünden değerlendirme yapmak gerekir.

Bebeğin idrarında terli ayak kokusu, akçaağacı kokusu adı verilen daha tatlı, karamelize tarzda bir koku alındığında farklı metabolik hastalıklar yönünden değerlendirme yapmak gerekebilir. 

Bebeğin idrarındaki koku yeterli sıvı alamamasına bağlı basit bir sebepten kaynaklanabileceği gibi, aslında hayati riski yaratabilecek, çoğu kez akraba evliliği nedeniyle riski artabilen metabolik hastalıkların da ilk bulgusu olabilir. Dolayısıyla bebeğin sıvı alımı artırıldıktan sonra aynı koku aynı türde devam ediyorsa doktora danışılması gerekir. 

Videoyu Göster
Sitene ekle
Kapat